Балаларда неліктен өзің-өзі реттеуді дамыту қажет?

Мектеп жасына дейінгі балалардың өзін-өзі реттеу үрдістерін дамыту аса маңызды. Бұл білім беру жүйесіндегі елеулі өзгерістерге байланысты: қазіргі заманғы мектеп бірінші сынып оқушысына өте жоғары талаптар қояды.

4 жылдан бері өз іс-қимылдарын бақылау дамып келеді, ал басқалармен тәртіп ережелерін бұзу 3 жылдан бері байқалады. Мектепке дейінгі жастағы алғашқы өзін-өзі бағалау пайда болады, оның рөлі үнемі өсіп отырады.Барлық осы өзгерістер алғышарттар болып табылады және еркін өзін-өзі реттеу негіздерін дамыту үшін жағдай жасайды.

Психологтардың пікірінше  ата-аналар немесе тәрбиеші балаға тыныштандыруға көмектесіп, оған дұрыс жауап беруге үйрету қажет. Өзін-өзі реттеу дағдыларына кез-келген басқа дағдыларға (мысалы, әлеуметтік немесе оқу дағдысына) ұқсас қарау керек. Баланы бұған үйретіп, практикалық қолдануды қамтамасыз ету керек. Егер баланың қатты эмоциялық реакцияларын жаман мінез-құлық ретінде емес, жеткіліксіз дамыған дағды ретінде қарастырса, бұл проблеманы неғұрлым сындарлы шешуге мүмкіндік береді. Балада өзін-өзі реттеу дағдыларын дамыта отырып, балаға олармен күресуге көмектесіп, эмоционалды қиын жағдайлардан аулақ ұстамау, мұндай жағдайларды өз бетінше игеруді үйренгенше барынша қолдау көрсету маңызды. Сізде күшті теріс эмоциялар тудыратын жағдайды елестетіңіз. Мысалы, бала ұзақ уақыт қарапайым тапсырманы шеше алмайды. Егер ата-аналар теріс эмоцияларды тым қатты білдірсе , онда олар балада да теріс эмоциялар тудырады. Бала күрделі міндет оны бұзатынын түсінудің және оны шешу жолдарын іздеудің орнына, тапсырманы шешуге мәжбүр еткен кезде ата-аналар оны ренжітеді деп ойлайды.

Мұндай жағдайда баланы қолдау, оған міндетті шешуге алғашқы қадам жасауға көмектесу керек. Күйзелісті жеңе отырып, ол тапсырманы соңына дейін шеше алады. Біраз уақыттан кейін үзіліс жасауға болады. Бұл ретте уақытты бақылау және баланы күш-жігеріне мақтау маңызды.

Мысалы, егер сіз баланы таңертең тістерді тазалауға мәжбүрлемесеңіз, оны тіс щеткасына пастаны қысуға үйреткеннен бастаңыз.  Баланы, егер оны дұрыс жасауды үйренсе, мақтаңыз және қиын әрекеттерге көшіңіз.

ФИО автора:Сыздыкова Раушан Батырбековна
Основной файл:Скачать файл
0

Автор публикации

0
Комментарии: 0Публикации: 10Регистрация: 17-02-2020